|
CABRAMATTA VẮNG ĐI MỘT NGƯỜI
Hoàng Tùy Anh
Một trong những tâm nguyện của tôi là
phải kính trọng người trước mặt, nếu kẻ đó đáng là thầy tôi, đáng là
học tṛ tôi, đáng cho tôi yêu thương và sau hết, đáng là kẻ thù của
tôi. Nếu không thuộc một trong bốn hạng đó th́ ǵ đi nữa, nếu không
lịch thiệp kính nhi viễn chi th́ cũng chỉ là dế mèn gáy bụi cỏ hay
dê kêu nơi đồng hoang, không hơi đâu mệt xác băn khoăn.
Philippe Tống Ngọc
đáng là thầy tôi. Không phải v́ “anh” có thiên kinh vạn quyển để
truyền cho tôi. Không phải v́ anh có những thành tựu khoa bảng có
thể chôn ngập tôi. Philippe Tống Ngọc là thầy tôi v́ cuộc đời anh
đối với tôi là một bài học quư báu.
Tôi có duyên may gặp Philippe mấy
tháng sau khi đến Sydney cách nay 24 năm. Và từ đó, tôi tự coi
Philippe như một người anh, một người bạn vong niên. Hồi chưa xuống
núi, thỉnh thoảng chúng tôi lại hạ sơn, hẹn gặp nhau quán này quán
nọ, bên tô phở, bên ly cà-phê, bên điếu thuốc lào. Là thổ công biết
rơ Cabramatta và Bankstown như những đường chỉ tay của anh, nên anh
biết quán nào mới mở, quán nào ngon, nghe anh th́ ít khi phải bực
ḿnh v́ uổng tiền, mất công ăn! Anh chỉ uống mà thường ăn rất ít.
Những lần gặp nhau, bao giờ tôi cũng
bắt đầu bằng cách dùng anh như cái thùng rác đổ hết những chuyện cà
chớn bắng nhắng làm tôi bực ḿnh cho anh nghe và hỏi anh nghĩ sao.
Anh thường chỉ cười khảy: đồ vớ vẩn hơi đâu! Rồi sau đó, tôi trả nợ
bằng cách mơ màng lặng thinh nghe anh quay lại cuộn phim dỉ văng của
đời anh. Thú vị nhất là nghe chuyện anh mê gái và dại gái. Một lần
anh hành chúng tôi bắt chúng tôi viết bài giới thiệu, bắt chúng tôi
đi dự buổi ra mắt tập thơ của một mầm già văn nghệ. Một hai tháng
sau, gặp lại nhà thơ trong một party khác, bà ấy tỉnh bơ không biết
chúng tôi là ai. Đôi khi tôi cà khịa chọc anh: Ń, ông có biết tại
răng ông cứ cu ki gà trống nuôi con một ḿnh không? Người ta có bồ
th́ người ta dấu thấy mẹ, c̣n ông ông lại chưng ra như poster quảng
cáo văn nghệ thế th́ thiên hạ chạy tóe khói ra mất tiêu rồi c̣n ǵ.
Anh chỉ cười h́ h́. Tôi nghĩ anh chỉ nói chơi cho vui chứ không hề
tính chuyện bước đi thêm bước nữa. Gia đ́nh đổi đời, anh âm thầm gà
trống nuôi con. Tương lai của anh là hai đứa con. Nếu có thù đời th́
anh trả thù bằng t́nh phụ tử, bằng t́nh thương con. Anh quyết trở
thành một chinh phụ đực rựa đúng với thiên chức toàn vẹn của người
chinh phụ trong Chinh Phụ Ngâm:
Ngọt bùi thiếp đỡ hiếu nam,
Dạy con đèn sách thiếp làm phụ thân.
Anh là một cuốn
Bách Khoa Từ Điển sống về một thời kỳ lịch sử náo động nhất của quê
hương khởi sự từ khi tôi chưa xuống trần trả nợ đời. Có khi, trong
lúc viết, tôi thường bám vào kư ức của anh để rà soát lại lư lịch
một số người kể từ thời Pháp đô hộ để khỏi bất công trong nhận định
với những người đă khuất hay c̣n sống. Trong khung cảnh tỵ nạn hôm
nay, thế nào cũng có người thở phào nhẹ nhỏm khi anh khuất bóng v́
nghĩ rằng anh đă đem bí mật của đời họ theo xuống mồ.
Anh nhớ nhiều
chuyện, anh nhớ mọi chuyện. Tôi thấy ḿnh khác anh như nước với lửa,
ngày với đêm. Gặp chuyện bực ḿnh, tôi nổi tam bành lục tặc, nhưng
cơn giận chỉ là lửa rơm. Ào ào nhưng phủi một cái là bay như mưa bụi
trên áo. Anh gặp chuyện bất b́nh, anh trầm mặc, và để cho cơn giậm
cháy ngún như thỏi trầm, đụn trấu. Đó là cách anh ứng phó với nỗi
đau như hoạn của riêng anh. Đó là cách anh ứng phó với những bất
công anh đă gặp. Thằng ấy có lần sai đàn em đi cắt gân chân tớ v́ tớ
cà khịa cái tṛ tấp tễnh làm Lê Lợi của nó. Có dịp tôi kiểm chứng
với người mà anh gọi là ‘đàn em’ đó th́ người ấy xác nhận có. Thế mà
anh đă tỉnh bơ kể lại như như người ta kể chuyện huyền thoại trên
cung trăng.
Anh ăn mặc không
giống ai, không phải là anh không biết ăn mặc. Tôi ghi nhận điều đó
hôm dự đám kỵ bác Nguyễn cao Đàm ở nhà con gái bác ấy. Chỉ cần nh́n
cái nút thắt cravate và hai ống tay áo ḷi ra nơi tay áo veste và
cặp lai quần phủ đôi giày th́ cũng đủ biết một người biết ăn mặc hay
không. Hôm đó anh diện rất chic, rất đúng phong độ. Nhưng
thường th́ anh ăn mặc như một anh sinh viên cụ hippie phản chiến vừa
đi dự đại nhạc hội
Woodstock
về. Anh tỉnh bơ đi lại trên đường phố Bankstown, Cabramatta như
thách thức với thói đời thị phi. Đời anh đă biết nhiều quá, đă thấy
nhiều quá, đă nghe nhiều quá, nên anh bất cần? Ăn mặc không giống ai,
nhưng gương mặt anh th́ luôn luôn nghiêm túc, sắc cạnh và khắc khổ
như một tượng thần Ai Cập. Cặp kính đen bốn mùa xuân hạ thu đông bất
kể ngày đêm mưa nắng càng làm cho nét khắc khổ thêm bí nhiệm. V́ mắt
anh không chịu được anh sáng, hay anh muốn núp sau lớp kính đen để
tha hồ nh́n đời?
Quen anh mấy chục năm, nhưng chưa bao
giờ tôi băn khoăn về tên thật, tuổi thật của anh. Cho đến khi tới
nhà quàng vĩnh biệt anh th́ mới hay anh có đến mấy tên khác nhau, họ
khác nhau, ngày sinh khác nhau và cả một tên thánh rất Mỹ là Peter
trong một giai đoạn mà nếu có rửa tội th́ tên thánh đó phải là
Pierre. Chẳng ăn nhằm ǵ với anh, anh là Peter, là Pierre, là Philip
hay là Philippe, điều đó chẳng nhằm nḥ ǵ v́ mấy chục chữ Không,
chữ Vô trong bài kinh Bát Nhă mà tôi thành tâm tụng niệm tặng anh
làm hành trang chuyển nghiệp quả đă tác dụng như những quả lựu đạn
làm nổ tung hết những danh sắc của cuộc đời.
Anh chứng tỏ khả
năng làm chủ đời ḿnh bằng cách giỡn mặt với thần đổ bác. Anh là
khách thường trực của casino nhưng chưa bao giờ nghe anh cháy túi.
Tôi không nghĩ anh ghiền casino hoàn toàn v́ chuyện 5 đồng 3 trự mà
có lẽ v́ anh chứng tỏ ḿnh biết thua và biết dừng lại khi thua. Cuộc
đời gà trống nuôi con của anh là một canh bạc đời của anh theo nghĩa
này. Anh biết ăn, và cũng biết thua, cũng biết đừng cay cú khát nước
để rồi phải gỡ ghẻ! Anh không đi lính, chứ nếu đi lính th́ chắc anh
làm quan to bởi bí quyết của một danh tướng không chỉ là biết làm
sao đánh thắng mà c̣n là biết làm sao để rút an toàn khi thua.
Mấy chục năm quen biết tôi chưa hề
thấy anh bắng nhắng lăng xăng chạy theo danh lợi hăo huyền rất thời
thượng. Anh sống như một kẻ biết sống, chấp nhận sống như một tṛ
chơi. Anh sống như một huyền thoại. Đôi khi tôi ṭ ṃ hỏi anh đâu là
bí quyết lột da sống đời của anh th́ anh ỡm ờ trả lời. Hơi thở! Tất
cả tùy hơi thở đấy cậu ạ! Nếu không quen biết anh mà nghe anh nói
thế th́ có người chắc sẽ nghĩ anh là một đạo sĩ yoga, bởi làm chủ
hơi thở là bí kíp trường sinh của yoga. Nghe anh nói thế nhưng tôi
không hỏi tới v́ tôi không có thói quen đi vào bí mật riêng tư của
người thân.
Giờ th́ có muốn hỏi cũng không hỏi
được nữa, bởi anh đă như ngọn nến lụn bấc, như ngọn đèn hết dầu chợt
tắt ngấm. Bởi anh như chiếc xe đang phom phom trên xa lộ và bất thần
đổi lane mà chẳng cần signal cho ai cả. Anh ra đi rất
lành, rất ngọt, rất êm, thanh thản như một người đă rủ sạch nợ trần,
biết cuộc chơi đă măn. Anh trở thành một kết thúc đáng mơ ước của
tất cả và của riêng tôi. Đó là bài học sống tôi đă học được của anh.
Xin tạ ơn anh về gần một phần tư thế
kỷ anh em.
Xin vĩnh biệt anh và hẹn anh một nơi
đâu đó, một lúc nào đó, khi thời gian đến trên đường dương thế một
chiều.
Hoàng Tùy Anh |
|