|
CỤM VIOLETTE TRÊN ĐỈNH BẠCH MĂ
G.
Tết nhất,
ngoài th́ giờ cà lơ phất phơ với anh chị em ăn Tết nhớ nhà, tui cứ tụng lui tụng
tới mấy quyển sách... Thứ nhất là quyển Đất Nước Tôi của ông Thủ Tướng 14
ngày Nguyễn bá Cẩn do Lăo Ngoan Đồng Tâm Đạt Trần Thông gửi cho tui ăn
Tết.
Tại răng tui kêu TĐTT là Lăo Ngoan Đồng? Chuyện nớ xin hạ hồi phân giải... khi
khác. Nhưng tui chắc anh Trần Chung Ngọc, Đỗ hữu Tài, Hồng Quang, Quán Như, Phan
mạnh Lương, Pháp Hiền - và chính TĐTT nữa - biết tui muốn nói ǵ. Hà! Hà!
Đọc Nguyễn bá Cẩn xong, tui cứ ṿ đầu bứt tai than: Trời đất, những tưởng Đệ Nhị
Cộng Ḥa có một Chủ Tịch Hạ Viện chủ-xe-đ̣ Nguyễn bá Lương là cũng đủ
chết cha thiên hạ rồi, ai đời lại có thêm một Chủ Tịch Hạ Viện kiêm Thủ Tướng
lơ-xe-đ̣ Nguyễn bá Cẩn. Đọc Đất Nước Tôi mà ngao ngán sự đời cho cái
ông Cẩn ni. Tội nghiệp hơn nữa là ông Cẩn luôn luôn tự nhận ḿnh là trí thức nữa
chơ! Cái trí thức trí ngủ... Quốc Gia Hành Chánh!
Chữ "trí thức" làm tui liên tưởng đến quyển sách thứ hai mà ông Tuấn để lại cho
tui ăn Tết trước khi ông về Việt Nam hưởng xuân. Quyển Intellectual
Impostures của Alan Sokal và Jean Brichmont. Quyển sách này đúng là cái búa
tạ đập tan huyền thoại Hậu Hiện Đại một thời đă om ṣm trong mấy chỗ có văn học
hải ngoại. Hậu Hiện Đại là tiếng bùa chú của mấy tay làm bạc giả, mấy nhà thần
học đội lốt khoa học và văn học nghệ thuật. Răng mà... noái(1) là thần học? Nhà
thần học là mấy tên muốn làm ông nội người ta nên nói mà không biết nói chi,
muốn nói thật nhưng không biết làm răng mà nói, và nói láo nhưng không biết ḿnh
nói láo, hay không dám nhận ḿnh chỉ là đồ ba xí ba tú ba voi không được đọi
nước xáo. Kêu thần học là rứa đó. Quyển Intellectual Impostures chỉ đụng
đến những tay làm bạc giả núp dưới chiêu bài khoa học thôi, nhưng chắc... có
lẽ(2) không khỏi khiến mấy trự làm bạc giả trong nghệ thuật, văn học, triết học
- và cả chính trị nữa, phải... ốt dột? Ui chao! mấy chục năm trần thân lêu bêu
rồi, mấy chục năm sẵn sách báo, tivi, radio, tài liệu nói ngang nói dọc, nói
trắng nói đen, nói phải nói trái... rứa mà ông Nguyễn bá Cẩn vẫn chưa nhận ra
cái số phận Alexander Feodorovich Kerensky mà ông ĐS Mỹ Martin, ông Tổng Thống
Thiệu, ông Thủ Tướng Khiêm dẫn dụ ông Cẩn vào làm b́nh phong cho họ di tản chiến
thuật. Nếu thiên hạ cho phép, tui xin gọi Đất Nước Tôi là một cuốn sách
hậu hiện đại chính trị, và ông Nguyễn bá Cẩn là một trong những nhà chính trị
hậu hiện đại... hiện đại nhất.
Quyển thứ ba tui đọc thế cho "thịt mỡ dưa hành câu đối đỏ" là cuốn Một Thời
Quốc Học của Nguyễn hữu Thứ. Quốc Học là trường đệ nhị cấp của tui. Nguyễn
hữu Thứ là thầy dạy sử địa đệ Nhất C niên khóa 1956-1957 của tui. Một Thời
Quốc Học bỗng như cái ch́a khóa mở cửa mộng hoa niên, làm sống lại những
ngày đẹp nhứt của đời tui. Đẹp nhứt, v́ hồi đó tui-đă-có-tất-cả. Tui-có-tất-cả
v́ tay chưa nhúng tiền, tâm chưa lụy t́nh, óc chưa bận công danh.
Cuốn sách của Thầy Thứ làm tui ngẫn ngơ ngơ ngẫn v́ nhớ... Xin cám ơn Thầy. Hai
chữ một thời đúng là tiếng ruột của Thầy. Nghe hai chữ đó mà đứa mô trong
bọn con trai con gái học tṛ Thầy mà vẫn không nhớ Thầy, vẫn chưa nghĩ đến Thầy
th́ đúng là đứa đoăn hậu... Riêng con, và con nghĩ rằng trong số 84 đứa học tṛ
con trai con gái IC niên khóa 56-57 mần răng th́ cũng có đứa c̣n nhớ chuyện
Có Một Thời Nào Tôi Xin Lỗi Mấy Chị? Thầy ơi, Thầy c̣n nhớ chuyện nớ không?
Thầy c̣n nhớ cái sáng mai mà bọn con trai đệ Nhất cả ba ban A, B và C phá đám
bài Suy Tôn Ngô Tổng Thống trong lễ chào cờ hàng ngày, khiến Thầy nổi tam bành
lục tặc xát xà bong cho một trận rằng th́ là... mấy anh mấy chị năm ni thi đậu
là sang năm có thể qua Đồng Khánh dạy học rồi, rứa mà mấy anh chị đă hành động
c̣n thua mấy ông đạp xích lô. Răng rứa hí? Răng noái tui nghe nà! Cả bọn gục đầu
cúi mặt nghe Thầy la. Nói tội trời, chơ bửa nớ mà Thầy Qui Hiệu Trưởng, Thầy Hy
Giám Học và chính Thầy không khéo léo che đậy cho th́ trước sau đám con trai Đệ
Nhất tụi con cũng có đứa bị công an bắt điều tra về tội dám giỡn mặt Ngô Tổng
Thống anh minh. Biết rứa nhưng vẫn có mấy đứa cứng đầu cứng cổ đèo queo phá Thầy
và quyết "Lệ Hằng phục thù" bằng cách viết đầy cái bảng đen từ bên ni qua bên tê
câu: Có một thời nào tui xin lỗi mấy chị! Ui chao! đứa mô học với Thầy mà
không nhận ra mấy chữ nớ! H́! H́!
Ôi, những ngày hoa mộng của đám nhất quỉ nh́ ma...
*
* *
Mais
pourquoi je me reviens à ces tristes pensées
Je veux
rêver et non pleurer.
Thưa Thầy, con c̣n tơ lơ mơ nhớ hai câu thơ đó, không biết của ai, Lamartine hay
Vigny? Cũng không biết t́m Thầy Hoành, Thầy Quới chỗ mô mà hỏi đây. Mà thôi,
Vigny hay Lamartine ai cũng được, trật hay trúng cũng rứa thôi. Bởi mắt con đang
cay cay nhạt nhoè v́ thương nhớ, Thầy ơi...
Dưới hàng dừa bên bờ sông Hương, khoảng giữa Đài Long Mă trước cửa Quốc Học và
hồ sen trước cổng Đồng Khánh, có một dăy ghế đá nh́n ra bờ sông, chỉ trừ một cái
quay mặt vào. Cũng chỉ v́ tui lỡ nghe người ta xúi dại. Chạng vạng tối đó hai
đứa đang ngồi nh́n sông nước, xa xa bên tê sông là cột cờ Ngọ Môn, người cạnh
tui thỏ thẻ: Ước ǵ cái ghế này quay mặt vào trong để ḿnh nh́n người đi lên đi
xuống anh nhỉ?! Ui chao, giọng Bắc nghe răng mà ngọt như đường phèn! Đồ ngu
thiệt a nghe! Ai dè, người ta vui miệng nói chơi rứa, mà tui tưởng đó là nữ
hoàng đang ra lệnh và tui là Hercule chơ, nên tui xăng xái đứng lên, bảo o nớ xê
ra và a-lê-hấp, rán đốc phách xoay cái ghế đá lại... H́ hà h́ hục mắt đổ đom đóm,
may không trặc tay găy lưng. Mười năm trước có người về, tui có nhờ tạt ngang
coi cái ghế lộn mặt đó c̣n không th́ thấy vẫn c̣n... Chừ răng th́ tui chưa biết.
Bửa ni có ai ngồi trên ghế nớ mà nghĩ đến hai câu của Nguyễn công Trứ
Ngă kim nhật tại tọa chi địa
Cổ chi nhân tằng tiên ngă tọa chi?
Thiệt ra, cổ th́ cũng không cổ chi lắm mô. Bốn mươi năm thôi... người ơi.
Một Thời Quốc Học của Thầy Thứ nhắc đến chuyện một trong những thứ Nhật
đem bồi thường chiến tranh cho Việt Nam là 3.000 gốc đào trồng trên Đà Lạt. Nghe
Thầy Thứ nhắc đến hoa đào, nhắc đến Đà Lạt làm tui lao đao thêm. Tui mà biết
viết văn chắc tui sẽ khuấy nước lạnh thành hồ viết mấy cuốn cũng chưa hết về
chuyện Đà Lạt của tui... Mỗi đỉnh thông reo là một nỗi nhớ, mỗi cội anh đào là
một niềm thương, mỗi ḍng thác bạc là một trường thiên t́nh ái... Tôi mê hoa từ
lúc c̣n nhỏ. Có tiền, tui dồn lại mua một cây anh đào về ca na cúp núp trồng
trước sân bên cạnh cái bể cạn để bửa mai vừa tập thể dục vừa nh́n. Năm ngoái,
cha già tui nhắn qua là gốc anh đào của tui ngày trước chừ đă to bằng cái cột
nhà. Cha tui nhắc chuyện đó chắc là để dụ tui về thăm, v́ ông biết tui thương
cây đào nớ lắm... Ba mươi bốn năm rồi tui xa cây đào, hai mươi chín năm rồi cha
con tui chưa thấy mặt nhau...
*
* *
Đang mơ hoa, mơ Huế th́ từ Bắc Âu lạnh lẽo, Trần Tiển Tiến chuyển
cho đọc bài tạp bút Hoa Đào Trên Bạch Mă của Minh Tự đăng trên Tuổi Trẻ
Chủ Nhật với lời ghi nhận: "Các cây anh đào trên núi Bạch Mă (Thừa Thiên-Huế)
nay vẫn c̣n sống, cũng giống như anh Trưởng Hướng Đạo Tôn Thất Lợi, người đă đem
các cây đó từ Dalat về 1960. Một tin vui đầu năm. Tiến." Bài báo nớ như ri
đây ń́...
|
 |
|
Ảnh
Minh Tự |
TTCN - Cuối năm bao chuyện tất bật nhưng một lời mời đầy hấp dẫn
từ vơ sư Nguyễn Văn Dũng khiến tôi dẹp phăng mọi chuyện để nhập cuộc ngay: lên
ngắm hoa anh đào trên Bạch Mă!
Cái “ngọn núi ảo ảnh” (như nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường gọi về
Bạch Mă) ấy đă cuốn hút tôi từ những ngày bắt đầu thành niên với những giấc mơ
chinh phục, đă lưu lại biết bao kỷ niệm lăng mạn thời sinh viên.
Thế rồi một đêm mùa xuân lạnh giá ở xứ sương mù Đà Lạt, tôi vùi ḿnh trong chăn
nằm đọc thiên bút kư Ngọn núi ảo ảnh
của Hoàng Phủ Ngọc Tường lúc nó vẫn c̣n lặng lẽ trên trang bản thảo, do một
người bạn là vơ sinh của Nghĩa Dũng đường từng luyện ḿnh trên ngọn kỳ sơn ấy
chuyển cho tôi với một niềm đồng vọng Bạch Mă.
Tôi lạnh cả người khi đọc đến câu thơ tiên giáng dưới chân núi Bạch Mă
Đào hoa lưu thủy bận tâm làm ǵ...
và vỡ ̣a hạnh phúc khi đọc đến đoạn ông nhà văn cùng với người bạn đường rừng
của ḿnh là vơ sư Dương (chính là vơ sư Nguyễn Văn Dũng) bất ngờ bắt gặp một cây
anh đào Đà Lạt bị vùi lấp trong đám lau lách đang lặng lẽ nở hoa, bên cạnh ngôi
biệt thự hoang tàn của một bà đầm tên Roma nào đó mà chỉ người ở vùng sơn cước
Khe Sanh - Lao Bảo mới rơ.
Đêm ấy, phía ngoài cửa sổ ngôi biệt thự hoang tàn nơi tôi đang
trú ngụ ở Đà Lạt, cây anh đào cũng đang bừng nở một sắc hồng rực rỡ đến nao ḷng.
Một cây anh đào Đà Lạt trên núi Bạch Mă, điều đó có thể không có ǵ đặc biệt với
ai đó; nhưng với tôi, khi đă có khá nhiều kư ức về hai vùng núi huyền ảo ấy th́
cây hoa anh đào trở thành như một kỷ vật nối kết cho một t́nh yêu. V́ vậy, ngay
đêm đó tôi tự dặn ḷng sẽ có ngày trở về lại ngọn - núi - ảo - ảnh để t́m cho
bằng được cây anh đào đă lặng lẽ khoe sắc hồng rực rỡ bao mùa xuân rồi giữa núi
rừng hoang vu.
Và một lần nữa, cái cảm giác sung sướng vỡ ̣a đă trở lại với tôi,
khi cái quầng sáng màu hồng tươi tắn rực rỡ của một cây anh đào hiện ra bên con
đường dẫn lên đỉnh Bạch Mă. “Rơ ràng là một cây anh đào Đà Lạt” - tôi lẩm bẩm
trong vô thức cái câu mà Hoàng Phủ đă lầm rầm khi phát hiện ra cây anh đào giữa
lau lách đ́u hiu. Chỉ có điều cây anh đào này không phải là cây anh đào năm đó.
Sau một hồi t́m kiếm, chúng tôi vẫn không thấy ngôi biệt thự của
bà đầm tốt bụng tên Roma cùng với cây anh đào mọc giữa lau lách mà chỉ gặp thêm
một cây anh đào nữa, trông có vẻ yếu ớt và không trổ hoa, mọc phía trước biệt
thự Phong Lan. Sực nhớ lại câu thơ tiên giáng dưới chân núi Bạch Mă năm xưa. Sao
lại bận tâm đi t́m một địa chỉ cụ thể giữa chốn bồng lai ảo huyền này nhỉ?
Chúng tôi quay trở lại bày tiệc rượu dưới cây anh đào nằm bên
hiên trại bảo an mà bây giờ được đặt tên mới là biệt thự Bạch Mă. Lúc này cái
tán hoa màu hồng rực rỡ đă được pha thêm một chút sắc tím dưới ánh nắng chiều
đông. Ngồi uống dưới cội hoa đào, thi thoảng một vài cánh hoa phớt hồng rơi
xuống ly rượu, và sương mù th́ cứ cuồn cuộn bay qua. Thật chẳng khác chi cảnh
tiên!
Đêm xuống dần, sương mù đă đọng thành những hạt giá băng trên
những cành hoa khẳng khiu và ướt đẫm trên vai áo. Chỉ c̣n nghe tiếng gió thổi
xào xạc trên ngọn anh đào. Không khí như thể ngưng đọng lại cùng với cái mùi
hương nồng của hoa được ướp trong giá lạnh.
Tôi chợt nhớ lại câu chuyện ban sáng dưới chân núi, khi vơ sư
Dũng báo tin cho ông giám đốc vườn quốc gia Bạch Mă về việc một người Nhật nào
đó sau khi lên chơi Bạch Mă đă trở về gửi sang tặng một số cây giống anh đào
Nhật Bản để trồng trên ngọn núi có độ cao xấp xỉ 1.500m này.
Ông giám đốc cảm ơn nhưng từ chối, bởi v́ Bạch Mă là vườn quốc
gia, một bảo tàng thiên nhiên v́ vậy không cho phép du nhập những nguồn gen
ngoại lai vào đây được. Qui định nghiêm ngặt đó nhằm bảo vệ sự thuần khiết của
nguồn gen đặc hữu, cũng như sự chính xác của các thông tin khoa học.
Hôm sau xuống núi, tôi liền t́m gặp người đă trồng những cây anh
đào trên núi Bạch Mă. Đó là ông giáo già Tôn Thất Lôi, huynh trưởng hướng đạo
một thời, hiện đang sống trong một khu vườn cổ xưa ở làng Lại Thế, ngoại ô Huế.
43 năm trước (1960), ông Lôi đă vào tận Đà Lạt mang về 300 cây anh đào (cùng với
20 cây mimosa và một số hạt giống thông ba lá), chuyên chở bằng tàu lửa xuống
Tháp Chàm, sau đó sang tàu ra đến ga xép Cầu Hai, rồi dùng xe chở lên núi Bạch
Mă. Những cây anh đào đó được trồng dọc theo hai bên con đường dẫn lên đỉnh núi.
Chiến tranh và nhiều sự tàn phá khác đă khiến 300 cây chỉ c̣n lại hai cây.
Và câu chuyện miên man về hoa đào lại tiếp tục dẫn dắt đến câu
hỏi: có nên trồng nhiều hoa đào trên Bạch Mă không? Ông cụ kể: “Tôi đă gặp ông
giám đốc vườn quốc gia và đề nghị nên trồng một khu rừng anh đào trên đó. Để
tránh sự lai tạp nguồn gen, ta nên khống chế diện tích cũng như số lượng cây
bằng một biện pháp kỹ thuật ǵ đó. V́ Bạch Mă là vườn quốc gia, nhưng lại vừa là
một khu du lịch nổi tiếng từ hơn 70 năm trước. Bạch Mă phải đẹp như đă từng...”.
Âu cũng chỉ là cái chuyện “đào hoa lưu thủy”, nhưng sao ḷng dạ
vẫn cứ bận tâm...
MINH TỰ
*
* *
Bài báo gợi ra nhiều ư nghĩ khác nhau, có người nghĩ ba láp ba xàm lẫn lộn với
một vài ưu tư rất chuẩn... rằng làm răng mà chịu nổi t́nh cảnh Huế đẹp quá, Huế
tang thương quá, Huế rách bươm như xơ mướp một cách thụ động và bất công? Ưu tư
đó có thể làm cho dân Huế bạc đầu như chơi đó tề! Bởi v́...đúng thiệt như rứa,
nhưng trách ai đây hí?
Huế là quầy hàng chính của lịch sử Việt Nam hiện đại, là nơi để cho những thế
lực đối chiến trổ tài và thị uy... Không tin th́ cứ nhớ lại đi... 1945, Huế
chứng kiến nhà Nguyễn Gia Long cáo chung không đổ một giọt máu. 1954, Huế nh́n
nhà Ngô dẹp cái đồng bạc giả "quốc gia" của Nguyễn Quốc Trưởng do Pháp ngụy tạo
ra. 1963, Huế sôi lên sau vụ Đài Phát Thanh đẫm máu. 1966, Huế ứa máu, đổ hồ hôi
sôi nước mắt với phong trào đấu tranh dân chủ Quốc Hội Lập Hiến. 1968, Huế tan
tành xí quách trong mùa xuân Mậu Thân. 1972 Huế quằn quại như con trùn dưới giày
săng đá, dưới dây sên xe tăng trong mùa Hè đỏ lửa. 1975, Huế đổi đời qua cơn ác
mộng di tản. Hết đánh nhau, cả Miền Nam trở thành Cộng Ḥa Lâm Thời Miền Nam VN
với cờ Mặt Trận, ăn tiền "ngụy". Trừ Huế. Huế bị cắt khỏi Miền Nam sát nhập vào
Miền Bắc thuộc quyền trực trị của trung ương, treo cờ Đỏ Sao Vàng, ăn tiền miền
"cụ Hồ", và cấm dân không được nói đến mấy tiếng "đại thắng lợi" v́ mấy tiếng đó
mà nói lái lại th́ nghe chướng tai lắm. Ôi, một thời xanh xương mét máu, như Con
Yêu Bánh Nậm từng buột miệng thở than.
Nhớ lại những cảnh đó, ai mà chẳng hơn một lần tự hỏi đất nước nợ Huế quá nhiều
và đă trả cho Huế được ǵ chưa? Hỏi như rứa rồi mới thấy ưu tư về Huế là đáng
đồng tiền bát gạo, phải không mấy người Huế?(3)
*
* *
Hoa đào trên núi Bạch Mă lôi tôi về một quá văng lâng lâng có thể gần nửa thế kỷ
trước. Hồi đó có chế độ học sinh đệ nhị cấp và sinh viên phải đi học bán quân sự.
Thi măn khóa cũng theo điểm mà được lon lá đàng hoàng, cao nhất là Chuẩn Úy...
Khóa năm đó được chính quyền liên hệ tổ chức dưới chân núi Bạch Mă. Khóa huấn
luyện sẽ kết thúc bằng cuộc di hành lên núi Bạch Mă. Chỉ huy trưởng khóa đó là
Thiếu Tá Trần văn Mô, sau là Tỉnh Trưởng Thừa Thiên kiêm Thị Trưởng Huế đầu tiên
sau Cách Mạng 63.
Trong những bạn đồng khóa bán quân sự đó tôi nhớ có Hoàng Phủ Ngọc Tường, lúc đó
đang học Đại Học Sư Phạm ở Sài G̣n nhưng về nhà nghỉ hè nên được đặc cách tham
dự khóa huấn luyện bán quân sự ở Huế. Tôi biết hai anh em Tường, Phan qua anh
chị Văn Đ́nh Hy-Đặng Tống Tịnh Nhơn. Tôi gần Tường hơn có lẽ v́ hai đứa đều phất
phơ như nhau.
Thời đó, tôi đang loay
hoay định hướng hành động th́ Tường cũng hồ hỡi thích ứng tư tưởng với Triết Lư
Hiện Sinh đang dậy lên khắp nước. Với tôi, triết lư hiện sinh là một công cụ
giải hoặc.Tôi chú trọng đến những hành động nhập cuộc của Sartre hơn là những
điều Sartre và nhóm Esprit nói. Tường th́ mê say triết lư hiện sinh một cách
thuần thành thời thượng. Cũng v́ vậy hắn suưt điêu đứng v́ theo Giáo sư Nguyễn
văn Trung làm tờ Việt Nam Việt Nam... Nhưng bù lại cũng có cái hay là
Tường đă tiêm nhiễm cái mê say Hiện Sinh đó cho Trịnh Công Sơn. Nếu không có cái
mê say đó th́ biết đâu Sơn cũng chỉ dậm chân tại chỗ với Ướt Mi...? Sơn
là sản phẩm tuyệt vời của Tuyệt T́nh Cốc mà Tường là một thứ chủ quán.
Mùa Hè 66, phong trào phong trào đấu tranh dân chủ Quốc Hội Lập Hiến bị triệt hạ,
cả hai đều chạy loạn. Cuộc đời hai ngă. Tôi lạc vào Sài G̣n, Tường lạc lên núi...
Rồi cơ duyên run rũi, hai đứa đều được phát súng, chỉa vào nhau bất đắc dĩ. May
là trong cảnh có thể giết nhau bất tử ấy, tôi lặn lội trong rừng U Minh xa lắc,
Tường th́ gập ghềnh đâu đó trên vùng Trường Sơn Trung phần. Bằng không, chưa
biết chuyện ǵ xảy ra nếu trời xui đất khiến hai đứa đụng đầu nhau? Hiểu được
điều này mới cảm hết cái xao xuyến trằn trọc của Trịnh công Sơn khi hoảng hốt
nh́n vào gia tài của mẹ...Meurtriers malgré eux!
Ngày di hành, tất cả sinh viên bán quân sự leo núi Bạch Mă. Đường đi cheo leo hê
hủng gập ghềnh nhưng rồi cũng an toàn đến đỉnh. Nhà cửa dinh thự đều chỉ c̣n là
phế tích khiến người ta liên tưởng đến lối xưa xe ngựa hồn thu thảo/ngơ cũ
lâu đài bóng tịch dương của Bà Huyện Thanh Quan. Tôi nghỉ chân ăn trưa trong
một ngôi nhà đổ nát, lặng yên nh́n khói thuốc lẫn với những vờn mây nối đuôi
nhau lững thững chui vào cửa này rồi chui ra cửa kia tỉnh bơ... Tôi hồi tưởng
cái mát lạnh của những cụm mây trên đèo Hải Vân những ngày mùa đông. Từ đỉnh
Bạch Mă tôi có thể nh́n suốt về kinh thành Huế. Tôi nhớ đến lời một bản nhạc
thời thượng thuở ấy... Tôi thương những chiều xứ Huế đẹp yêu kiều... Đúng
ra có lẽ phải nói Huế dễ thương v́ Huế có người tôi cho là đẹp yêu kiều! Tôi
mơ màng tưởng nh́n thấy được Đường Âm Hồn với căn nhà ai giữa vườn ổi, dưới
gốc me già bên cái bể cạn hai đứa vẫn ngồi, không biết để nh́n nắng chiều hay
nh́n nhau. Nghỉ hè nghỉ học, gần hai tuần rồi không thấy mặt nhau, không nghe
léo nhéo... Nhớ... nhớ ơi là nhớ, nhớ quay nhớ quắt, nhớ đành nhớ đoạn! Tôi cuộn
ḿnh trong nỗi nhớ đậm đà ấm áp như những con sâu bi tràn đầy trên Bạch Mă. Tôi
không nhớ có nh́n thấy cây đào nào không, chỉ nhớ là Bạch Mă có nhiều lan, từ
lan có chủ trở thành lan... hoang và những tụm hoa mang tên người - hay đúng ra
người có tên hoa v́ cái tội cứ xúi dại kẻ khác trên đường đi học "nhớ ghé nhà
chị Tịnh Nhơn ăn cắp vài cái đem vô lớp hí...". Hoa violette, người Violetta.
Bạch Mă với tui là rứa đó. Phải, thủy chung như rứa đó...Từ hơn bốn mươi năm
qua. Bốn mươi năm mà là một khắc, một khắc mà là trọn kiếp!
*
* *
Đang mơ người, mơ hoa, mơ Huế th́ có mấy người quen ba trợn ghé thăm
http://chuyenluan.com thấy toàn bài cũ nên điện thoại la bai bải như quạ kêu:
-Ń!
Ba lơn vừa thôi chơ! Bửa ni ra Giêng rồi mà vẫn c̣n ăn Tết răng? Ngụy thiệt hí?
Tui tưởng tui ba trợn thôi ai dè mấy anh...!
Và
tui chỉ biết cười trừ:
-Chơ
răng, c̣n ăn Tết, c̣n mơ hoa đào hoa mai, c̣n nghĩ ba láp ba xàm chuyện người
chuyện hoa... th́ đă chết ai chưa hí? H́! H́! Tết nhứt ba lơn chút chơi được
không nà? Hà! Hà! Thôi, năm mô cũng mới cả nghe, ưng chi được nấy hí...
G.
Đất trích
xuân Giáp Thân 2004.
Ghi Chú:
1- Noái: là
nói, tiếng Huế nhà quê trăm phần trăm đó. Âm vang nớ ăn vào máu tui rồi,
lọc khó sạch lắm. Noái chuyện tiếng Huế, tui nhớ năm 1970, lúc ṭng sự tại BTL
Sư Đoàn 21BB ở Bạc Liêu, tôi trú trong Chùa Vĩnh Ḥa gần cầu sắt đường Hoàng
Diệu, thỉnh thoảng Ôn Trụ Tŕ cho phép gặp Phật tử chuyện tṛ. Ở ngay giữa ḷng
Nam Bộ nặng trịch rứa mà tui quên mất nên cứ tiếng Huế nhà quê mà... phán! Phật
tử tội nghiệp cũng lắng nghe, nhưng măn cuộc, có người trong đám hết nhịn nổi
nên buột miệng hát độ-rề-mi như ri: "ĐM! ông thầy không nói tiếng... Dziệt!" Mô
Phật! Rứa mà tui đúng là cái nết đánh chết không chừa, đi mô cũng ưa... noái
tiếng Huế.
2- Chắc...có
lẽ, đây là mấy chữ hay mà không biết tại răng hay tui ăn cắp của Trần hồng
Châu, Thầy tui trong quyển Dăm Ba Điều Nghĩ Về Văn Học Nghệ Thuật của
Thầy.
3- Trong lúc
anh em điện thoại với nhau, Con Yêu Bánh Nậm cười hi hí noái là có người không
muốn đề danh trong bài... Đọc lại mới giật ḿnh thấy ḿnh ba lơn thiệt, v́ quả
t́nh trong bản thảo trước, tui lỡ nhắc đến tên người mà quên xin phép. Phải rút
thôi. Thôi hỉ xả cho.
4- Mượn hoa
cúng Phật... Đây là chuyện riêng tư nhân nói đến Một Thời Quốc Học của
Nguyễn hữu Thứ và một vài kỷ niệm liên hệ đến tác giả và đám học tṛ IC 56-57
của tác giả. Bạn đọc nào thấy đây là chuyện-vô-duyên-ơm-dính-dáng-chi-đến-tui-mô!!!
th́ tới đây xin dừng là vừa. C̣n thấy có dính dáng thiệt th́ xin đọc tiếp...
Sau khi bài
ni được thương t́nh cho lên trang rồi th́ có người hỏi tui cái đám con trai con
gái IC 56-57 nớ chừ ở mô cả rồi, tui biết không? Thiệt t́nh tui cũng muốn hỏi
tui câu nớ lắm. Tui xin liệt kê tên mấy người đám con trai con gái IC thân ái...
Tui cố hết sức nhưng chỉ mới được chừng ni... Một số, tui c̣n nhớ mặt nhưng moi
măi trong kư ức mà không ra tên. Già rồi sinh lẩm cẩm rứa đó mà. Từ ngày ra đi,
tui chỉ liên lạc được với năm mạng: Tôn thất Trân, Hồ đ́nh Mai, Tôn nữ Lư, Đỗ
hữu Minh và Chú B́nh. Chú B́nh là tên thời đó thôi, mươi năm trước gặp lại chú
đă trở thành Ḥa Thượng Trí Chơn và c̣n đ̣i kêu tui là "con" và xưng Thầy nữa
chơ! Thôi, để cho ông tu. TTT c̣n ở quê nhà. Lêu bêu như tui chỉ có ba người HĐM,
TNL và ĐHM. HĐM và TNL tui có liên lạc, tui sẽ gắng nhờ hai người đó kiểm và bổ
túc thêm. ĐHM lặn kỹ quá nên ṃ chưa ra. Tui sẽ cố gắng.
Danh
sách học sinh IC 56-57 lần ṃ theo thứ tự A,B,C
mới nhớ được chừng ni:
Đỗ phương Anh,
Tôn thất Viễn Bào, Chú B́nh, Nguyễn Châu, Nguyễn phong Châu, Tôn nữ Phương Chi,
Lâm duy Cường, Bích Đào, Tôn thất Điềm, Hồng thị Chi Điền, Hoàng văn Giàu, Hồ
thị Diệu Hạnh, Vơ xuân Hân, Cao hữu Ḥa, Đoàn công Huy, Đoàn kim Khoán, Phan
thanh Gia Lai, Nguyễn văn Linh, Long, Tôn nữ Lư, Hồ đ́nh Mai, Đỗ hữu Minh, Kiều
My, Ngữ, Lê văn Sét, Trần nhật Tân, Lê quang Tấn, Kim Thành, Nguyễn văn Thông,
Tôn nữ Diệu Trang, Tôn thất Trân, Đoàn đức Triệu... Ai nữa?
Ước
mong của tui là ai học IC 56-57 ngày xưa t́nh cờ thấy bài ni, xin chịu khó liếc
mắt vô danh sách, thấy thiếu ai th́ xin chêm vô cho hí. Tên họ, địa chỉ nhà,
điện thoại, email... đầy đủ bộ sậu càng tốt. Đă hẳn là tui không hỏi credit card
number hay account number mô. Mà có ai lỡ nói lịu cho tui nghe, tui cam đoan sẽ
quên ngay, yên chí! Riêng phần tui, điện thoại: 61.2.9757.1331, cell hay mobile:
0404.918.109, email:
chantu@dodo.com.au . chantu... nếu có ngứa miệng thích đọc, xin đọc
cho đúng là chán-tù! phải c...h...á...n...t...ù! Thằng học tṛ của
tui ghi danh mua email cho tui và chọn tên đó v́ "nó đúng với thầy quá mà!",
chưa kể là password nó chọn lại c̣n trời ơi đất hỡi hơn nữa... nhưng nó đă chọn
th́ tui cứ dùng, chết ai mô. Hà! Hà!
Xin chào các
bạn IC 56-57 của tui và xin được chờ đợi hồi âm của các bạn. G.
|