|
Bush và Iraq II
(*)
Paul Krugman
Hơn một nửa quân đội tác
chiến Mĩ đang sa lầy tại Iraq. Có nhiều bằng chứng cho thấy Iraq không có vũ
khí tàn phá hàng loạt, và Iraq cũng chẳng ủng hộ Al Qaeda. Mĩ đă và đang mất uy
tín với đồng minh. Tony Blair vẫn c̣n trung thành với Mĩ nhưng ông ta đă bị
công chúng bất tín nhiệm. Tất cả những sự thật này đặt Mĩ vào thế yếu để đương
đầu với những đe dọa thực sự. Có phải tôi đă nói Bắc Hàn đang tiến hành một
chương tŕnh tái sản xuất vũ khí hạt nhân.
Chúng ta, người Mĩ, lâm vào
t́nh trạng hỗn độn này như thế nào? Trường hợp tố cáo Iraq mua uranium từ Niger
(mà sau này ai cũng biết là lời nói láo) không phải là một ví dụ cá biệt. Đó
chỉ là một phần trong một chiến dịch rộng lớn nhằm chính trị hóa những thông tin
t́nh báo giả tạo. Trước khi cát bụi của của hai ṭa nhà ở New York lắng xuống,
các quan chức trong Chính phủ Bush bắt đầu dùng biến cố 9/11 để làm cái cớ tấn
công Iraq. Tướng Wesley Clark cho biết ông nhận nhiều cú điện thoại vào ngày
11/9/2001 từ “những người xung quanh Ṭa bạch ốc” ("people around the White
House") khuyên ông nên liên đới cuộc tấn công hôm 11/9/2001 và Saddam Hussein.
Câu chuyện của tướng Clark cũng phù hợp với một báo cáo trên đài CBS, trích dẫn
nguồn tin từ các nhân vật thân cận với Donald Rumsfeld, cho rằng kế hoạch tấn
công Iraq đă được soạn thảo ngay từ ngày 11 tháng 9 năm 2001. Báo cáo trên đài
CBS c̣n trích dẫn lới nói của ông Rumsfeld: “Go massive. Sweep it all up. Things
related and not.” (tạm dịch: Tấn công ồ ạt. Quét sạch bọn chúng. Không cần
biết có liên hệ hay không.) Một hệ thống t́nh báo thành thật phải đặt câu hỏi
tại sao Mĩ muốn tấn công một đối phương mà đối phương đó không hề đe dọa đến
chúng ta. Một bản tường tŕnh trung thực phải chỉ rơ rằng một cuộc xâm lăng vào
Iraq chỉ có thể làm tổn hại, chứ không giúp đỡ, nền an ninh của nước Mĩ.
Và thế là những diều hâu bắt
đầu một kế hoạch nhằm làm thối nát hệ thống t́nh báo. Một mặt, không ai chịu
trách nhiệm trước sự thất bại của t́nh báo trong việc tiên đoán hay cảnh cáo
biến cố 9/11; mặt khác, các quan chức t́nh báo cao cấp lại bị dồn vào thế phải
cung cấp thông tin sao cho làm sơ sở yểm trợ cho cuộc chiến ở Iraq. Đến nay,
câu chuyện ngụy tạo về khả năng vũ khí tàn phá hàng loạt của Iraq đă quá rơ
ràng. Nhưng chúng ta không nên quên rằng lời tố cáo về mối liên hệ giữa Saddam
và Al Qaeda (để giới diều hâu lấy cớ gây chiến) chẳng có dính dáng ǵ đến việc
chống khủng bố.
Như Greg Thielmann, một cựu
viên chức t́nh báo trong Bộ Ngoại giao, nói tuần qua rằng các chuyên viên t́nh
báo đă nói nhiều lần với Ṭa bạch ốc và Ngũ giác đài là Saddam chẳng có mối quan
hệ nào với Al Qaeda. Song, các quan chức trong chính phủ ông Bush vẫn liên tục
nói về một mối liên hệ như thế, nhưng ngược lại, họ t́m mọi cách để ngăn chận
những bằng chứng về mối liên hệ giữa Al Qaeda và Saudi Arabia.
Trong khi chuẩn bị chiến
tranh, Giám đốc CIA là George Tenet sẵn sàng đứng mũi chịu sào cho các quan thầy
chính trị của ông – như ông vừa đứng ra biện minh cho họ vào tuần rồi. Trong
một thư viết cho Ủy ban T́nh báo Thượng nghị viện vào tháng 10 năm 2002, Tenet
gián tiếp báo cáo rằng Saddam và Osama có liên hệ với nhau. Nếu đọc lá thư kĩ
hơn, người ta sẽ thấy đó là một sự lẩn tránh, nhưng lại phục vụ cho mục tiêu của
Chính phủ Bush. Thế c̣n hậu quả của việc xâm lăng Iraq? Các nhà quân sự cảnh
cáo rằng một chiếm đóng lâu dài sau chiến tranh sẽ làm cho quân đội căng thẳng,
và cho đến nay, tiên đoán này đă thành sự thật. Nhưng giới diều hâu dấu nhẹm
những tiên đoán “tiêu cực” này. Trước chiến tranh, một quan chức trong Chính
phủ Bush nói với tờ Newsweek rằng cuộc chiếm đóng Iraq sẽ không quá 30 ngày hay
60 ngày.
Nhưng t́nh h́nh trở nên tồi
tệ hơn. Tờ Knight Ridder cho biết một nhóm quan chức cao cấp trong Bộ quốc
pḥng chắc chắn rằng con cờ được Ngũ giác đài nuôi nấng và ưa thích, Ahmad
Chalabi, có thể đưa về Iraq và lănh đạo. Nhưng như chúng ta biết, họ chẳng có
kế hoạch ǵ cụ thể sau chiến tranh, và nỗ lực dựng con cờ Chalabi, một tên tội
phạm triệu phú lưu vong, biến thành một tṛ hề. Thế th́ ai chịu trách nhiệm
đây? Tenet phản bội chức vụ của ông để sửa đổi bản báo cáo phản ánh quyền lợi
của các quan thầy chính trị, hơn là phản ánh quan điểm của thuộc cấp của ông,
nhưng đó không phải là lí do tại sao ông sẽ bị sa thảy nay mai. Hôm thứ Hai, tờ
USA Today cho biết một
số người trong Chính phủ ông Bush lí giải rằng họ cần một giám đốc CIA trung
thành tuyệt đối với
Ṭa bạch ốc để cần khi phải ra đối chất với Quốc hội. (Nói một cách khác, họ
không ấn tượng với Tenet.)
Không phải ủy ban nào cũng
gây khó khăn cho chính phủ. Thượng nghị sĩ Pat Roberts, chủ tịch Ủy ban T́nh
báo Thượng nghị viện, có vẻ quan tâm đến việc bảo vệ các lănh tụ đảng hơn là bảo
vệ xứ sở. Ông nói “Điều làm tôi quan tâm hơn hết là h́nh như có một cuộc vận
động tiết lộ thông tin t́nh báo từ CIA nhằm hạ uy tín của ngài tổng thống."
Nói một cách ngắn gọn, những
ai t́m cách chính trị hóa công tác t́nh báo nhằm xô đẩy chúng ta vào chiến
tranh, bất chấp cái giá an ninh quốc gia, là những người t́m cách ẩn nấp hành
tung của họ bằng cách làm cho hệ thống t́nh báo hư hỏng hơn nữa.
(*) Nguyễn Văn lược dịch từ bài “A pattern of corruption in U.S.
intelligence: Bush and Iraq II” của Paul Krugman, đăng trên tờ The New York
Times, 16 tháng 7 năm 2003.
|